W kierunku zielonej transformacji

3 czerwca 2026

Podążam za Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.

Jak ja jako ja mogę przyczynić się do jej wdrażania na gruncie swojego „własnego podwórka”? No poza tym że opisuję naczelną i główną misję WFOŚiGW, jaką jest właśnie zielona transformacja… Fundusz od momentu zmiany jaka zadziała się w zarządzie, sukcesywnie, konsekwentnie realizuje jej założenia. W swoich działaniach codziennych możemy bardziej być proekologiczni, z większą dbałością i rozwagą podchodzić do zjawisk, tematów związanych z ochroną środowiska. Przy okazji niedawnej „majówki” chociażby…

Wybierając zamiast samochodu – rower. Przyjemność, rekreacja, sport, zdrowie, a przy okazji piękna i ciekawa alternatywa dla pojazdów mechanicznych. Unikamy korków i możemy rozkoszować się pięknem nadwiślańskich widoków. Trasa rowerowa bowiem łącząca dwa beskidzkie kurorty: Wisłę i Ustroń została wybudowana w ramach Programu „Rowerem przez Beskidy – etap I: Wisła”.  Inwestycję dofinansował WFOŚiGW. Wartość całego Projektu to: 2.930.664,45 zł, z czego 210.466,00 zł sfinansował Fundusz! Trudno przecenić, bo ścieżka ta to marzenie chyba wszystkich rowerzystów – możemy ją przemierzać niemal nie zsiadając z roweru. Polecam sprawdzić osobiście!

WFOŚiGW wdraża i realizuje zieloną transformację na wielu płaszczyznach. Między innymi na takim, jak edukacja. Przypomnijmy, że z dofinansowań na różne zadania korzysta chociażby śląskie szkolnictwo wyższe, przeistaczając się „w zielone uczelnie”. Oczywiście to nieco zwyczajowe i potoczne określenie, ale jakże dobitne. Przytoczmy ty przykład podpisanej umowy z Uniwersytetem Ekonomicznym w Katowicach. Umowę na termomodernizację tego budynku przy ul. Bogucickiej 3b w Katowicach podpisał prezes WFOŚiGW w Katowicach – Mateusz Pindel oraz rektor prof. dr hab. inż. Celina M. Olszak. – To wyraz ogromnej troski i odpowiedzialności za środowisko – mówiła rektor Uniwersytetu Ekonomicznego. – Projekt dofinansowany przez WFOŚiGW dotyczy termomodernizacji kolejnego budynku – C – w naszym campusie uniwersyteckim. To pozwoli uczelni obniżyć koszty utrzymania budynku, poprawi się efektywność energetyczna, co zmniejszy emisję dwutlenku węgla do atmosfery – tłumaczyła.

Jak podkreśla rektor prof. dr hab. inż. Celina M. Olszak działanie to bardzo mocno wpisuje się w strategię Uniwersytetu Ekonomicznego – uczelnia bowiem nie tylko dba o poprawność i wysoką jakość prowadzonych badań i dydaktykę oraz współpracę z otoczeniem, ale jest bardzo jest odpowiedzialnym partnerem dbającym o zrównoważony rozwój. – Bardzo się cieszę, że nasz campus pięknieje i staje się miejscem odpoczynku i relaksu dla naszych studentów i pracowników uczelni.

Prezes Mateusz Pindel za to przywołał to jedno z najważniejszych dla Funduszu haseł: „Tempo transformacji dyktujemy razem”. Tak mówił po podpisaniu umowy! – To stwierdzenie pięknie wpisuje się w współpracę WFOŚiGW z różnymi instytucjami, w tym z uniwersytetami. Nasza umowa z Uniwersytetem Ekonomicznym to nie tylko ważna chwila inwestycyjna, ale też edukacyjna. Bo wspieranie edukacji ekologicznej to też zadanie realizowane przez Fundusz.

I to dzieje się na każdym szczeblu: od najmłodszych – przedszkolaków: Eko Przedszkolak – najnowszy program edukacyjny, który został zainicjowany wskutek wielu konsultacji i ogromu próśb przedstawicieli najniższego szczebla edukacyjnego. Tu takim zaczynem ku temu były słynne już Zielone pracownie, czy Ekopracownie pod chmurką (dedykowane uczniom szkół podstawowych i ponadpodstawowych), które jakoby zainspirowały ku temu, by najmłodsi też mogli korzystać z dobrodziejstw pomocy naukowych szeroko rozumianych nauk przyrodniczych, ekologii; po szkolnictwo wyższe: utworzenie, wyposażenie laboratoriów, czy termomodernizacje budynków. – To efektywność energetyczna, ale też ograniczenie emisji gazów cieplarnianych, dwutlenku węgla. To bardzo ważne dla poprawy jakości powietrza. Patrząc pod kątem oszczędności, to jeśli chodzi o energię cieplną to aż 952 kJ. Tak się szacuje w tym konkretnym przypadku – termomodernizacji budynku C. To realne oszczędności – około 100 tys. zł. rocznie – skwitował prezes Mateusz Pindel.

Inwestycja obejmie docieplenie ścian zewnętrznych, wymianę okien, drzwi. W budynku znajduje się basen, sala gimnastyczna oraz pomieszczenia biurowe.

Warto wspomnieć, że pomoc w dofinansowaniu dla podobnych realizacji otrzymał Śląski Uniwersytet Medyczny, a także Uniwersytet Śląski, gdzie WFOŚiGW wsparł między innymi napowietrzne laboratorium.

Zagadnienia dotyczące zielonej transformacji omawiane są rzeczowo i konkretnie w trakcie organizowanych przez Fundusz konferencjach. Co to tak naprawdę oznacza? – Na naszych konferencjach przedstawiamy plany, ofertę WFOŚiGW pod kątem zielonej transformacji województwa śląskiego – wyjaśnia prezes Mateusz Pindel. – Rozmawiamy, konsultujemy naszą listę przedsięwzięć – tłumaczy prezes Pindel. Takim tematem może być na przykład ciepłownictwo. To ono było głównym zagadnieniem konferencji w sosnowieckim Egzotarium. – To transformacja energetyczna – podkreślał Mateusz Pindel. – Nasz budżet na ten rok to 1 miliard, 100 milionów złotych na zielone inwestycje: transformacja energetyczna, gospodarka wodna, ochrona powierzchni ziemi, adaptacja do zmian klimatu, monitoring środowiska, zapobieganie poważnym awariom środowiskowym, a także edukacja ekologiczna i profilaktyka zdrowotna – zaznaczał Mateusz Pindel. – Spotykamy się, by rozmawiać w każdej części naszego województwa. Mamy za sobą konferencje w subregionie południowym – w Żywcu, północnym – w Częstochowie. Rozmawiamy też z przedsiębiorcami związanymi z siecią ciepłowniczą, energetyką cieplną i naszymi partnerami, aby jak najdokładniej odpowiedzieć na wyzwania, które obecnie czekają na terenie aglomeracji. Szczególnie w subregionie centralnym. Zielony kierunek w transformacji postępuje sukcesywnie i skutecznie – podkreślał.

Jak stwierdził wówczas prezydent Sosnowca Arkadiusz Chęciński, nie ma chyba lepszego miejsca na dyskusje o ekologii niż Egzotarium. – To park bioróżnorodności, w którym to co widać styka się z przyszłością i młodzież z całego regionu tutaj przybywa, by edukować się, zobaczyć jak wygląda przyroda związana z tym miejscem, ale też zdobywać wiedzę związaną z ekologią. Konferencja jest ważna, bo mówimy o środkach finansowych na zieloną transformację. Zastanawiamy się jak gospodarka Unii Europejskiej, a głównie Polski mogłaby dalej się rozwijać przy zmianach, które zachodzą. Co zrobić, by nasi mieszkańcy mieli odpowiednio dogrzane domu, a jednocześnie by to ogrzewanie nie wpływało niekorzystnie na środowisko. Trzeba znaleźć równowagę, a także sposób by było nas stać na korzystanie z ekologicznego miasta – podsumował Arkadiusz Chęciński.

Takim znakomitym przykładem zielonej transformacji jest wieloletnia, bo to już ponad 30 lat, współpraca pomiędzy PEC Bytom i WFOŚiGW. – Współpracowaliśmy przy projektach inwestycyjnych ograniczających niską, szkodliwą emisję – mówi prezes PEC Bytom Sławomir Kamiński. – To też inwestycje mające na celu modernizację sieci ciepłowniczej, co jest ogromnym wkładem na rzecz czystego, lepszego powietrza dla mieszkańców województwa śląskiego – stwierdza.

Jak mówi prezes Kamiński, oczekiwania branży wobec zmian legislacyjnych związanych z ciepłownictwem są ogromne. – My ciepłownicy jesteśmy doskonałym przykładem, jak likwidować niską emisję właśnie w mocno zurbanizowanym województwie. Mamy ten przywilej wskazywania tych kierunków, w których należy podążać. One związane są z elektryfikacją ciepłownictwa, z wykorzystaniem pomp ciepła w budownictwie mieszkaniowym wielorodzinnym, czy z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii właśnie po to, by ograniczyć niską emisję dwutlenek węgla w atmosferze – dodaje.

Zdaniem prezesa najlepsze w miejscach zurbanizowanych jest systemowe źródło ciepła. 50 % minimum to moim zdaniem należałoby osiągnąć, natomiast dziś 14% ciepła systemowego wytwarzanego w gospodarce pochodzi z biomasy. My chcemy iść w kierunku takim, by wykorzystywać elektryfikacje ciepłownictwa, urządzenia takie jak pompy ciepła, kotły elektrodowe. W bilansowaniu rynku energii będą nam naprawdę służyły z korzyścią dla mieszkańców i akceptacją cenową – kwituje.

Przypomnijmy, że PEC Bytom został nagrodzony Zielonym Czekiem w tegorocznej edycji tego Konkursu. Nagroda została przyznana w Kategorii EkoInwestycja! – PEC zawsze kojarzył się z ekologią – podkreślał w trakcie uroczystej Gali Sławomir Kamiński. – To obszar, w którym dbaliśmy i dbamy o środowisko naturalne. Realizujemy ogromne inwestycje, mając zawsze na uwadze ograniczanie niskiej emisji. Te duże realizacje w Bytomiu dzieją się od 2010 roku! Likwidacja niskiej emisji przy ograniczaniu strat ciepła to są nasze priorytety! – skwitował.

Kolejnym działaniem transformującym są spotkania z przedsiębiorcami – dotyczącymi naboru wniosków w Programie „OZE na start”. – „OZE na start” to rozszerzenie pod kątem mocy instalacji paneli fotowoltaicznych do 100 KW. To rozwinięcie o nowy komponent, jakim możliwość zakupu samochodów elektrycznych do 3,5 tony. A te elementy, które już były, czyli: montaż pomp ciepła, budowa stacji ładowania pojazdów elektrycznych, to jest to co dalej funkcjonuje w ramach tego programu – tłumaczy prezes WFOŚiGW.

Fundusz regularnie odbywa konsultacje, rozmowy na temat innych swoich ofert, z których mogą skorzystać prowadzący swoje biznesy. – Wsłuchujemy się realnie w głos i potrzeby przedsiębiorstw z województwa śląskiego, realizujemy te, przeznaczając na nie środki na poprawę stanu środowiska i jakości powietrza – podsumowuje Mateusz Pindel.

Hanna Grabowska-Macioszek