I to jaka? Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie” przeżył za jego sprawą prawdziwe oblężenie zwiedzających.
„Morze” ludzi. Tłum tak nieprawdopodobny, że aby przejść w wybrane miejsce do upatrzonego stoiska, trzeba było przeciskać się pomiędzy przybyłymi gośćmi. Jak się dowiedziałam, ubiegłoroczny Dzień Kartofla przyciągnął aż 6 tys. odwiedzających! Ciekawe, czy w tym roku ta liczba zostanie przebita? Jestem niemal w 100% pewna, że tak. Co zatem jest takiego w tym popularnym warzywie, że po pierwsze doczekało się aż swojego dnia, a po drugie ma aż tylu fanów? – Kolejka za kartoflem, jego licznymi odmianami i postaciami – mówi dyrektor Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie” Paulina Cius-Górska. – W tym roku rzeczywiście dużo potraw z kartofli, przygotowanych przez koła gospodyń wiejskich, widziałam jak panie od rana uwijały się przygotowując prażonki, które od zawsze są w deficycie. Nigdy nie jest wystarczająco dużo tych prażonek, więc nasi odwiedzający już wiedzą, że jeśli chcą spróbować, muszą przyjść na samo otwarcie i od razu udać się do gospodyń z Poręby. Placki z blachy, kultowe już kartofle z muzealnego parownika. Można powiedzieć, że kartofel rządzi, ma swoje święto, ale poza dobrym jedzeniem i zabawą, przemycamy też sporo wartości merytorycznych, edukacyjnych. Jak co roku zaprosiliśmy Śląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego z Częstochowy, którego przedstawicielka przekazuje dużo informacji, ciekawostek, jaką odmianę wybrać do jakiej potrawy, jakie z nich są smaczne jesienią, a jakie wiosną. Kiedy możemy spodziewać się pierwszych zbiorów kartofli, a kiedy sadzić? To ważne, bo przecież często cieszymy się, że w sklepie są juz młode kartofle, a potem nagle się okazuje, że one są z Egiptu, czy Grecji. To cenne wiadomości, więc cieszę się, że Ośrodek Doradztwa Rolniczego co roku u nas gości – podkreśla Paulina Cius-Górska.

Jak w trakcie prelekcji oraz potem podczas nagrania rozmowy do Gońca Górnośląskiego powiedziała Teresa Giel z Śląskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Częstochowie, odmian jest całe mnóstwo. Warto zapoznać się jakie kartofle dodać do klusek, czy do sałatki, a jakie nadadzą się do babki ziemniaczanej, ale na co dzień ten kartofel, za którym dziś stała ta kolejka, jest niedoceniany, a najczęściej podawany na obiad jako po prostu dodatek do mięsa i surówki. Natomiast dzięki pani Teresie udało mi się odmitologizować to, że kiedy kartofle puszczają kiełki, należy je od razu wyrzucić. Otóż jest to nieprawda! – Odmian mamy rzeczywiście bardzo dużo. W Katalogu unijnym – ponad tysiąc, w krajowym – ponad 130! Jadalnych – ponad 100 – mówi Teresa Giel. – Jeśli konsument chce mieć dobry kartofel, musiałby mieć oznakowaną odmianę, ale już w coraz większej ilości marketów zauważyłam, że tak się dzieje. Myślę, że to pomoże wybrać taka odmianę, jakiej potrzebujemy do danej potrawy – podkreśla. – Co do kiełków, które kartofle puszczają z oczek, wystarczy, że te kiełki oberwiemy i możemy spokojnie takie kartofle zjeść. Natomiast każdy wyrastający kiełek zabiera kartoflowi wodę, przez co on potem robi się taki bardziej miękki. Oczywiście lepiej zjeść go szybciej, ale to nie jest tak, że coś się złego dzieje i ten kartofel nam zaszkodzi – stwierdza Teresa Giel.
Jak zawsze swoich obserwatorów i aktywnych uczestników miał pokaz kiszenia kapusty, a na pewno tak uwielbiane przez wszystkich wykopki. Moja torba pełna kartofli już czeka na obróbkę. Bo kartoflanka tradycyjnie tylko raz w roku po Dniu Kartofla w Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie”!
Imprezę jak zawsze prowadził niezawodny Marek Szołtysek!
Ktoś kiedyś powiedział mi, że pisanie tekstu po wydarzeniu, nie bardzo ma sens. Bo ktoś, kto był, to wszystko wie, bo sam widział, słyszał, brał udział, a jeśli ktoś nie był? To pomyśli: „ojej a to szkoda, że mnie nie było”. I ten kto nie był w tym roku na Dniu Kartofla dokładnie tak sobie pomyśli. Niech żałuje, bo przegapił świetną, smaczną, interesującą imprezę. Ale następna edycja już za rok. Nadrobicie zatem! Do czego bardzo zachęcam!
Hanna Grabowska-Macioszek
Odmiany zalecane do uprawy w województwie śląskim w 2025 roku:
Odmiany bardzo wczesne:
Riviera – rok wpisania na LOZ (Lista Odmian Zalecanych) – 2016 – jasnożółta – A-AB
Impresja – 2019 – jasnożółta – A-AB
Werbena – 2021 – jasnożółta – B
Colomba – 2025 – jasnożółta – AB
Odmiany wczesne:
Bellarosa – 2010 – żółta – B
Lawenda – 2023 – żółta – B
Odmiany średnio wczesne:
Tajfun – 2007 – żółta – B-BC
Otolia – 2023 – żółta – BC
Astana – 2023 – żółta – B-BC
Meluzyna – 2025 – żółta – B-AB
Średnio późne i późne:
Jelly – 2009 – żółta – B